{"id":1157,"date":"2018-12-01T00:00:00","date_gmt":"2018-12-01T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/herdemlaw.com\/?p=1157"},"modified":"2025-04-07T12:29:52","modified_gmt":"2025-04-07T12:29:52","slug":"yapay-zekaetik-ve-veri-korunmasinin-saglanmasina-yonelik-beyanname","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/explore\/yapay-zekaetik-ve-veri-korunmasinin-saglanmasina-yonelik-beyanname\/","title":{"rendered":"Yapay Zeka:Etik ve Veri Korunmas\u0131n\u0131n Sa\u011flanmas\u0131na Y\u00f6nelik Beyanname"},"content":{"rendered":"

ICDPPC (International Conference of Data Protection and Privacy Commissioners) 1979’dan bu yana veri koruma otoritelerinin uluslararas\u0131 forumu olmu\u015ftur. ICDPPC konferanslar\u0131 veri koruma ve güvenlik anlam\u0131nda uluslararas\u0131 bir liderlik kazand\u0131rmak amac\u0131yla çal\u0131\u015fmaktad\u0131r ve bu amaç için toplamda 119 uluslararas\u0131 güvenlik ve veri koruma otoritesini birbirine ba\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu y\u0131l 40.’s\u0131 Brüksel’de düzenlenen konferans\u0131n ise ana ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 “Yapay Zeka: Etik ve Veri Korumas\u0131” olmu\u015ftur.<\/span><\/p>\n

Yapay zeka kullan\u0131m\u0131n\u0131n h\u0131zla artmaya ba\u015flamas\u0131 ile insan haklar\u0131n\u0131n bu yönde korunmas\u0131 ad\u0131na yap\u0131lan konferansta, bu konu ile ilgili yön göstermek ad\u0131na ç\u0131kar\u0131lan bir beyanname yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u015fekilde, yapay zekan\u0131n h\u0131zl\u0131 geli\u015fimi ile birlikte ak\u0131llara gelen birçok soru ve problemin çözümünü olu\u015fturacak baz\u0131 ilkeler belirlenmi\u015ftir. Beyanname toplamda alt\u0131 adet yol gösterici ilke belirlemi\u015f, ilkelerin içeriklerine dair örnekler ve aç\u0131klamalar koymu\u015f ve ülkeleri bu ilkeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda uluslararas\u0131 düzenlemeler yapmaya ça\u011f\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r, yapay zeka geli\u015fiminin s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 etkilerine dikkat çeken konferans, uluslararas\u0131 etkileri olacak ilkeler belirlenmesinin elzem oldu\u011funu dü\u015fünmektedir. Bu ilkelere göre yapay zeka kullan\u0131m\u0131nda gözetilmesi gereken en büyük de\u011ferler: Ki\u015fisel verilerin ve gizlili\u011fin korunmas\u0131, insan haklar\u0131, insanl\u0131k onuru, ayr\u0131mc\u0131l\u0131k yasa\u011f\u0131, temel hak ve özgürlükler olarak belirlenmi\u015ftir.<\/span><\/p>\n

Yapay zeka ve yapay ö\u011frenme teknolojileri, adalet prensipleri çerçevesinde temel insan haklar\u0131na sayg\u0131 duyularak tasarlanacak, geli\u015ftirilecek ve kullan\u0131lacakt\u0131r:<\/span><\/strong><\/p>\n

Bu ilke uyar\u0131nca yapay zeka taraf\u0131ndan kullan\u0131lan verilerin ba\u015ftaki toplanma amac\u0131na uygun olarak i\u015flenmesi ve bu amaç d\u0131\u015f\u0131na ç\u0131kacak i\u015flemelerin yap\u0131lmamas\u0131, burada bireylerin yapay zekaya kar\u015f\u0131 as\u0131l amaç d\u0131\u015f\u0131na ç\u0131kmama beklentisini kar\u015f\u0131lamak gözetilmektedir. Yapay zekan\u0131n sadece birey üzerinde do\u011furaca\u011f\u0131 etkiler de\u011fil ayn\u0131 zamanda toplum ve büyük gruplar üzerinde do\u011furaca\u011f\u0131 etkiler de gözetilmelidir. Yapay zeka sistemlerinin geli\u015ftirilme amac\u0131 insan hayat\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rma olmal\u0131 ve hiçbir \u015fekilde insan geli\u015fimini zora veya tehlikeye sokacak bir sonuç olu\u015fturmamal\u0131d\u0131r, buna yönelik belli s\u0131n\u0131rlar çizilmelidir.<\/span><\/p>\n

Yapay zeka sistemlerinin olu\u015fturabilece\u011fi etkiler ve sonuçlar\u0131 garanti alt\u0131na al\u0131nmal\u0131 ve devaml\u0131 olarak dikkatli, ihtiyatl\u0131 ve sorumlu tutulabilme ilkesi \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda izlenmelidir:<\/span><\/strong><\/p>\n

Bu ilke uyar\u0131nca sorumlu tutulabilme ilkesinin ilgili tüm hissedarlardan bireylere, düzenleyici kurumlar ve üçüncü ki\u015filer üzerinde te\u015fvik edilmesi ve gerekti\u011fi durumlarda denetim, devaml\u0131 gözetim ve etki de\u011ferlendirmesi yap\u0131lmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 gerekmektedir. Bireysel ve birlikte sorumlulu\u011fun te\u015fvik edilmesi, buna olayda rol alan hissedarlar\u0131 da kapsamak üzere herkes dahil edilmelidir. Yapay zeka ve toplumda olu\u015fturaca\u011f\u0131 etkileri anlamaya yönelik fark\u0131ndal\u0131k artt\u0131r\u0131c\u0131 e\u011fitimler, ara\u015ft\u0131rmalar ve çal\u0131\u015fmalara yat\u0131r\u0131m yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u0130lgili ki\u015filer için, örne\u011fin ba\u011f\u0131ms\u0131z etik komiteleri kurulmas?? veya üçüncü ki\u015fiye verilecek denetim gibi gösterilebilir ve ispat edilebilir, bir idari süreç olu\u015fturmas\u0131 gerekmektedir.<\/span><\/p>\n

Etkili bir yürütme sa\u011flanmas\u0131 amac\u0131 ile yapay zekada \u015feffafl\u0131k ve anla\u015f\u0131labilirlik sistemlerinin geli\u015ftirilmesi gerekmektedir:<\/span><\/strong><\/p>\n

Anla\u015f\u0131labilir bir yapay zeka için halka aç\u0131k ve özel bilimsel ara\u015ft\u0131rmalara yat\u0131r\u0131m yapmak bu ilkenin temelini olu\u015fturmakla farkl\u0131 kitlelerin ihtiyaç duyaca\u011f\u0131 \u015feffafl\u0131k gibi ilkeler göz önüne al\u0131narak, yenilikçi ileti\u015fim yöntemleri geli\u015ftirmesi gibi fiillerle \u015feffafl\u0131k, anla\u015f\u0131labilirlik ve ula\u015f\u0131labilirlik gibi kavramlar\u0131n te\u015fvik edilmesi gerekmektedir. Ayr\u0131ca kurumlar\u0131n çal\u0131\u015fma yöntemlerinin daha \u015feffaf olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak zaruridir. Yapay zeka ile etkile\u015fim içinde olan bireylerin düzgün \u015fekilde bilgilendirmesini sa\u011flamak ve kendi bilgilerini belirleme haklar\u0131n\u0131 korumak da yine bu ilke kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilmelidir. Yapay zeka üzerinde insan kontrolünü devam ettirmek ad\u0131na, bireylerin yapay zeka sistemlerinin amac\u0131 ve sonuçlar\u0131 ile ilgili düzgün \u015fekilde bilgilendirilmesi de bu ilkenin kapsam\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

Yapay zeka sistemlerinin ba\u015f\u0131ndan itibaren gözetilecek etik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n korunmas\u0131 için bu sistemlerin tasar\u0131m\u0131ndan ve geli\u015ftirilmesinden itibaren dikkatli davran\u0131lmas\u0131 ve güvenlik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n her a\u015famada gözetilmesi gerekmektedir:<\/span><\/strong><\/p>\n

Bireylerin veri gizlili\u011fi ve güvenli\u011finin veri i\u015fleme öncesi ve s\u0131ras\u0131nda sa\u011flanmas\u0131 için gerekli teknik ve kurumsal yap\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 hayatidir buna göre yapay zeka projesinin ba\u015f\u0131ndan sonuna kadar, bu kullan\u0131m sonucu bireyler ve toplum üzerinde olu\u015fabilecek etkiler üzerine raporlar tutulma ve belgelendirme yap\u0131lmas\u0131 gerekmektedir. Bununla birlikte yapay zeka geli\u015fimleri ve i\u015flemleri için etik, adil kullan\u0131m ve insan haklar\u0131na uygun gerekliliklerin de belirlenmesi gerekmektedir.<\/span><\/p>\n

Toplumsal kat\u0131l\u0131m da göz önüne al\u0131narak bireysel haklar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 ve her bireyin güçlendirilmesi te\u015fvik edilmelidir:<\/span><\/strong><\/p>\n

Veri koruma ve gizlilik haklar\u0131na, ifade ve bilgi özgürlü\u011fü ve ilgili haklara, ayr\u0131mc\u0131l\u0131k yasa\u011f\u0131na sayg\u0131 göstermek ve bu hak ve yasaklara uygun davranmak veri koruman\u0131n insan haklar\u0131 kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilmesinin do\u011fal sonucu olmakla otomatik profilleme ve karar verme sistemleri sonucu, bireylerin bunlara kar\u015f\u0131 ç\u0131kabilme haklar\u0131n\u0131n gözetilmesi, yapay zekan\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 ile toplumun e\u015fit kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 güçlendirmesi bu ilkenin kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilmelidir.<\/span><\/p>\n

Yapay zekadan kaynakl\u0131 verinin kullan\u0131lmas\u0131 sonucu olu\u015fabilecek hukuka uygun olmayan ayr\u0131mc\u0131l\u0131k ve ön yarg\u0131lar\u0131n azalt\u0131lmaya çal\u0131\u015f\u0131lmas\u0131:<\/span><\/strong><\/p>\n

Ayr\u0131mc\u0131l\u0131k yasa\u011f\u0131 ve uluslararas\u0131 insan haklar\u0131na sayg\u0131 gösterilmesinin sa\u011flanmas\u0131, olu\u015fabilecek ön yarg\u0131lar\u0131 belirleme ve azaltmaya yönelik ara\u015ft\u0131rmalara yat\u0131r\u0131m yap\u0131lmas\u0131, otomatik karar verme mekanizmalar\u0131nda kullan\u0131lan bilgi ve verilerin do\u011fru ve güncelli\u011finin sa\u011flanmas\u0131na yönelik ad\u0131mlar\u0131n at\u0131lmas\u0131, ayr\u0131mc\u0131l\u0131k ve ön yarg\u0131 olu\u015fumunu engellemeye yönelik bireyler ve payda\u015flara yol gösterilerek fark\u0131ndal\u0131k olu\u015fturulmas\u0131 bu ilke kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilmelidir.<\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

Ayn\u0131 zamanda, beyannamede belirtilen ilkelerle ilgili fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131n yarat\u0131lmas\u0131 ve anla\u015f\u0131lmas\u0131 için yapay zekalarda etik ve veri korumas\u0131na yönelik kal\u0131c\u0131 bir i\u015f grubu olu\u015fturulacak olup bu grubun kamu kurulu\u015flar\u0131 da dahil olmak üzere ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, denetçiler, vatanda\u015flar ve kullan\u0131c\u0131lar için yapay zeka ve geli\u015fmeleri ile ilgili sorunlar\u0131 bu ilkeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda çözümlemeye yönelik yapt\u0131klar\u0131 ç\u0131kar\u0131mlar\u0131 payla\u015fmas\u0131 ve yön göstermesi beklenmektedir.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

ICDPPC (International Conference of Data Protection and Privacy Commissioners) 1979\u2019dan bu yana veri koruma otoritelerinin uluslararas\u0131 forumu olmu\u015ftur. ICDPPC konferanslar\u0131 veri koruma ve g\u00fcvenlik anlam\u0131nda uluslararas\u0131 bir liderlik kazand\u0131rmak<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7756,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-1157","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gelisen-teknoloji","masonry-post","generate-columns","tablet-grid-50","mobile-grid-100","grid-parent","grid-33"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1157","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1157"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1157\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7766,"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1157\/revisions\/7766"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7756"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1157"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1157"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/herdemlaw.com\/en-us\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1157"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}